pik vima bharpai 2025-26 latest update;नमस्कार शेतकरी बांधवांनो! महाराष्ट्रातील खरीप हंगाम २०२५ (मुख्यतः सोयाबीन, कापूस, तूर, मूग, उडीद, मका इ. पिके) साठी प्रधानमंत्री पीक विमा योजना (PMFBY) अंतर्गत क्लेम वाटप आणि रक्कम जमा होण्याबाबत शेतकऱ्यांमध्ये मोठी उत्सुकता आहे. २०२५ मध्ये अतिवृष्टी, पूर आणि इतर नैसर्गिक आपत्तींमुळे मोठे नुकसान झाले होते. राज्य सरकारने ३१ हजार कोटींचे मदत पॅकेज जाहीर केले होते, ज्यात पीक विम्यातून हेक्टरी १७,५०० रुपये पर्यंत भरपाई देण्याचे आश्वासन होते. पण सध्या (फेब्रुवारी २०२६) स्थिती काय आहे? पैसा कधी खात्यात येईल? याबाबत नवीनतम अपडेट्स आणि ऑफिशियल माहिती सविस्तर सांगतो.
खरीप २०२५ ची मुख्य पार्श्वभूमी
- खरीप २०२५ साठी महाराष्ट्रात ९३.८१ लाख अर्ज (applications) नोंदवले गेले होते.
- प्रीमियम सबसिडी सुमारे १,८६६ कोटी रुपये (केंद्र आणि राज्य सरकारने समान वाटा).
- योजना अंतर्गत क्लेम मुख्यतः Crop Cutting Experiments (CCE) आणि yield data वर आधारित असतात.
- अतिवृष्टी बाधित भागात (विशेषतः कोकण, मराठवाडा, विदर्भातील काही जिल्हे) नुकसान जास्त होते, पण क्लेम yield shortfall नुसार ठरतो – सरसकट १७,५०० नाही.
- केंद्र सरकारच्या मार्गदर्शक सूचनांनुसार, क्लेम २१ दिवसांत (yield data मिळाल्यानंतर) देणे अपेक्षित आहे, पण विलंब सामान्य आहे.
सध्याची लेटेस्ट स्थिती (latest updates २०२६)
- वाटप सुरू आहे का? – हो, टप्प्याटप्प्याने सुरू झाले आहे. काही जिल्ह्यांमध्ये (उदा. कोल्हापूर, सांगली इ.) मुख्य पिकांसाठी (मूग, उडीद, सोयाबीन) क्लेम प्रक्रिया पूर्ण होऊन रक्कम जमा होत आहे.
- पैसा कधी मिळेल? –
- मूग, उडीद: नोव्हेंबर २०२५ पर्यंत CCE पूर्ण, डिसेंबर-जानेवारीत जमा सुरू.
- सोयाबीन, मका: जानेवारी २०२६ पर्यंत CCE, फेब्रुवारीमध्ये पहिला टप्पा जमा.
- कापूस, तूर, कांदा: फेब्रुवारी-अखेर किंवा मार्च २०२६ पर्यंत CCE पूर्ण होण्याची शक्यता. त्यानंतर क्लेम प्रक्रिया.
- सरकारी सूत्रांनुसार, फेब्रुवारी अखेरीस किंवा मार्च सुरुवातीला मोठ्या प्रमाणात वाटप अपेक्षित. काही ठिकाणी “या महिन्याच्या अखेरीस” असे आश्वासन आहे.
- हेक्टरी १७,५०० रुपये? – हे सरसकट नाही. अतिवृष्टी पॅकेजमध्ये १७,५०० ची घोषणा होती, पण PMFBY क्लेम yield loss calculation वर अवलंबून आहे. काही भागात १७,०००+ मिळू शकते, पण बहुतेक ठिकाणी कमी-जास्त. विमा कंपन्यांनी डेटा मान्य करण्यास विलंब केल्याने प्रक्रिया रखडली.
- विलंबाचे मुख्य कारणे:
- CCE डेटा आणि yield finalization मध्ये विलंब.
- विमा कंपन्या आणि राज्य सरकारमध्ये डेटा वाद.
- राज्याचा सबसिडी वाटा आणि ESCROW अकाउंट प्रक्रिया.
- केंद्राच्या Digiclaim Module ने पारदर्शकता वाढवली, पण तरीही १२% दंडाची तरतूद असूनही विलंब होतो.
ऑफिशियल अपडेट्स आणि काय करावे?
- pmfby.gov.in वर जा → Farmer Login (आधार/पॉलिसी ID ने) → Application Status तपासा.
- महाराष्ट्र कृषी विभाग (krishi.maharashtra.gov.in): खरीप २०२५-२६ साठी सुधारित योजना आणि क्रॉप कॅलेंडर अपलोड आहे. जिल्हानिहाय CCE तारखा पाहा.
- जिल्हा कृषी अधिकारी किंवा बँक खात्यात SMS/अपडेट तपासा.
- जर क्लेम प्रलंबित असेल तर Grievance Raise करा (Krishi Rakshak Portal: 14447).
- महत्त्वाची टीप: YouTube वर अनेक “आज दुपारी जमा” असे व्हिडिओ व्हायरल होतात, पण ते जुन्या हंगामाचे किंवा अफवा असू शकतात. नेहमी ऑफिशियल साइट किंवा कृषी विभागाशी संपर्क साधा.
पुढील अपेक्षा
- मार्च २०२६ पर्यंत बहुतेक क्लेम (विशेषतः कापूस-तूर) पूर्ण होण्याची शक्यता.
- केंद्राने २०२५-२६ साठी YES-TECH (remote sensing) आणि WINDS (weather data) सारख्या तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवला आहे, ज्यामुळे भविष्यात क्लेम जलद होतील.
- महाराष्ट्रात enrollment कमी झाले आहे (मागील वर्षीच्या तुलनेत), कारण ₹१ प्रीमियम रद्द झाला.
शेतकरी बांधवांनो, ही प्रक्रिया थोडी जटिल आहे, पण सरकारकडून प्रयत्न सुरू आहेत. तुमचा जिल्हा किंवा पीक सांगाल तर अधिक स्पेसिफिक अपडेट शोधून सांगतो. धीर धरा, लवकरच मदत मिळेल!